Tarım ve Orman Bakanlığı, gıda güvenliğini artırmak ve tüketicileri doğru bir şekilde bilgilendirmek amacıyla “Türk Gıda Kodeksi Gıda Etiketleme ve Tüketicileri Bilgilendirme Yönetmeliği”nde önemli güncellemeler yaptı. Son iki yılda gerçekleştirilen bu düzenlemelerle birlikte, gıda etiketlerinin okunabilirliği artırılacak, yanıltıcı ifadelerin kullanımının önüne geçilecek ve gıda okuryazarlığı geliştirilecektir.
AA muhabirinin elde ettiği bilgilere göre, yeni düzenlemeler, gıda işletmelerinin geliştirdikleri ürünleri piyasaya sunarken uymaları gereken kuralları belirlemiştir. Tüketicilerin sağlıklı ve güvenilir gıdalara erişimini sağlamak için çeşitli önlemler alınmıştır. Avrupa Birliği’nin (AB) onayladığı ve Türkiye’de kullanımına izin verilen 189 yeni gıda bileşeni bu düzenlemelere dahil edilmiştir. Ancak 32 gıda bileşeni, genetiği değiştirilmiş organizma (GDO) kullanımı, domuz kaynaklı ürünler ya da böcek olması gibi nedenlerle kapsam dışı bırakılmıştır.
Yeni kurallar gereği, gıdaların adları ve net miktarlarının, tüketicilerin kolayca görebileceği yerlerde belirtilmesi zorunlu hale gelmiştir. Alkol, şeker veya tatlandırıcı içeren ürünlerde bu bilgilerin açık ve belirgin bir şekilde ayrı olarak verilmesi gerekmektedir. Aroma verici kullanılarak üretilen ürünlerde ise gerçek gıda görsellerinin kullanımı yasaklanmış, ürünlerin “aromalı” olduğunun belirtilmesi zorunlu kılınmıştır.
Birbiriyle karıştırılabilecek ürünlerin isimlerinde yanıltıcı ifadelerin kullanımı yasaklanmıştır. Örneğin, tereyağı aroma eklenmiş ürünlerde “tereyağı tadında” ifadesi kullanılamayacak. Ayrıca, zeytinyağı hariç diğer bitkisel yağlarda zeytin veya zeytin ağacı görsellerinin kullanımı da yasaklanmıştır. Ürün etiketlerinde, dondurma algısı yaratacak ifadelerin yer alması da bu düzenleme kapsamında önlenmiştir.
Köy ürünleri olarak algı yaratabilecek markalar ve ifadeler üzerinde de sınırlamalar getirilmiştir. Kanatlı hayvan ürünlerinde yanıltıcı görsellerin kullanımı engellenmiş, tereyağı veya zeytinyağı içeren ürünlerde ise yalnızca bu bileşenlerin öne çıkarılarak etiketlenmesi yasaklanmıştır. Ayrıca, toplu tüketim yerlerinde sunulan gıdalarda, tüketicinin satın alma kararlarını etkileyecek bileşenlerin açıkça belirtilmesi zorunludur.
Düzenlemelerle birlikte, yer fıstığı ile üretilen baklavada sadece “fıstıklı” ibaresi yerine “yer fıstıklı” ifadesinin kullanılması zorunlu hale gelmiştir. İthal ürünlerde yerli algısı oluşturacak markaların veya görsellerin kullanımı da yasaklanmıştır. Ayrıca, içeriğinde krema bulunmayan ürünlerde “krema” ifadesinin kullanılması yasaklanmış; bunun yerine “krema sos” gibi alternatif ifadelerin tercih edilmesi gerekmektedir.
Bu yeni düzenlemeler, gıda sektöründe daha şeffaf ve güvenilir bir ortam yaratmayı hedefliyor. Tüketiciler artık daha bilinçli tercihler yapabilecekler.
